Βαλκανικοί πόλεμοι 1912-1913 | (Τελευταίο)

Πάρος

Στις τελευταίες και καθοριστικές μάχες της προέλασης του ελληνικού στρατού, που έλαβε μέρος ο Ν. Ι. Καστανιάς, ήταν οι μάχες κατά των βουλγάρων στα στενά Κρέσνας – Τσουμαγιάς. Οι μάχες διήρκεσαν πέντε μέρες, από τις 11 έως τις 15 Ιουλίου 1913, ήταν από τις σκληρότερες του πολέμου και έληξαν με νίκη του ελληνικού στρατού.

Στις τελευταίες και καθοριστικές μάχες της προέλασης του ελληνικού στρατού, που έλαβε μέρος ο Ν. Ι. Καστανιάς, ήταν οι μάχες κατά των βουλγάρων στα στενά Κρέσνας – Τσουμαγιάς. Οι μάχες διήρκεσαν πέντε μέρες, από τις 11 έως τις 15 Ιουλίου 1913, ήταν από τις σκληρότερες του πολέμου και έληξαν με νίκη του ελληνικού στρατού.


 

Ο πόλεμος κατά των βουλγάρων (Β’ βαλκανικός πόλεμος), τελείωσε με τη συνθήκη ειρήνης που υπογράφηκε, στις 28 Ιουλίου 1913, στο Βουκουρέστι, μεταξύ της Ελλάδος, Ρουμανίας, Σερβίας, Μαυροβουνίου και της ηττημένης Βουλγαρίας.

Με τη συνθήκη του Βουκουρεστίου καθορίζονταν και τα σύνορα των βαλκανικών κρατών. Η Ελλάδα εξασφάλισε το μεγαλύτερο μέρος της Μακεδονίας, τη νότια Ήπειρο, σημαντικά νησιά του Βορείου και Ανατολικού  Αιγαίου (Θάσος, Σαμοθράκη, Λήμνος, Λέσβος, Χίος, Σάμος, Ικαρία) και Κρήτη. Το μικρό ελληνικό κράτος εξήλθε από τους Βαλκανικούς Πολέμους ενωμένο και πιο δυνατό, αφού διπλασιάστηκε σε έκταση (από 63.211 τ.χμ. σε 120.308 τ.χμ.) και σε πληθυσμό (από 2.631.952 κατοίκους σε 4.718.221), αλλά κέρδισε και σε γόητρο που είχε τρωθεί από την ταπεινωτική ήττα του 1897.

ISTORIA220419.jpg

Ο Νικόλαος Ι. Καστανιάς σε οικογενειακή φωτογραφία, με τη γυναίκα του Ελένη (το γένος Βιτζηλαίου), και τα τρία από τα πέντε παιδιά που απόκτησαν. Ο Κυριάκος
(όρθιος πίσω), η Μαρία (όρθια, στο πλευρό του) και ο Ευάγγελος (κάθεται στο πόδι του). Λείπουν ο μεγαλύτερος γιος τους Ιωάννης (προφανώς δεν ήταν στο χωριό γιατί πήγαινε στο Γυμνάσιο) και η μικρότερη κόρη τους Άννα, που γεννήθηκε αργότερα. Το μωρό στα πόδια της γυναίκας του είναι ανιψάκι τους.

 

Οι απώλειες των ελληνικών δυνάμεων κατά τους βαλκανικούς πολέμους σε νεκρούς και τραυματίες ήταν μεγάλες, κυρίως στον πόλεμο κατά των βουλγάρων (Β’ βαλκανικός πόλεμος), που οι απώλειες (21.895 άνδρες) ήταν σχεδόν διπλάσιες από αυτές του πολέμου κατά των τούρκων (Α’ βαλκανικός πόλεμος), παρόλο που η διάρκεια του Β’, ήταν κατά πολύ μικρότερη από τη διάρκεια του Α’ βαλκανικού πολέμου.

Ο Ν. Ι. Καστανιάς και οι στρατιώτες της γενιάς του –που θα ’λεγα ότι ήταν μια από τις ηρωικότερες της ιστορίας μας- οι οποίοι μετείχαν στους βαλκανικούς πολέμους του 1912-13, πολέμησαν (παρότι διαβιούσαν κάτω από τραγικές συνθήκες και υπέστησαν απίστευτες κακουχίες) ηρωικά, με πρωτοφανή αυταπάρνηση, ακατάβλητο σθένος, μοναδική αυτοθυσία, απίστευτο θάρρος και απαράμιλλη ανδρεία. Αρκετοί έπεσαν στα πεδία των μαχών βάφοντας με το νεανικό τους αίμα την ελληνική γη που απελευθέρωναν. Άλλοι επέστρεψαν στα σπίτια τους σακάτηδες για όλη τους τη ζωή από τα τραύματα των πολέμων, αλλά νικητές και υπερήφανοι, γιατί εκτέλεσαν το καθήκον τους και συνέβαλαν στην απελευθέρωση των σκλαβωμένων αδελφών μας και στο μεγάλωμα της πατρίδας μας. Και άλλοι επέζησαν και επέστρεψαν σώοι και αβλαβείς στις οικογένειές τους, εθνικά υπερήφανοι κι αυτοί, και έτοιμοι, όταν έρθει η στιγμή κατά την οποία η πατρίδα τους χρειαστεί, να τεθούν και πάλι στη διάθεσή της.

Και η στιγμή αυτή δεν άργησε να έρθει για τον Ν. Ι. Καστανιά, αφού μετά τη λήξη των βαλκανικών πολέμων και μέχρι το 1920 κλήθηκε επανειλημμένως στο στρατό, λόγω των γεγονότων εκείνης της περιόδου (Α’ παγκόσμιος πόλεμος, Εθνικός Διχασμός, εκστρατεία σε Ουκρανία, Μικρασιατικός Πόλεμος).

Ο Ν. Ι. Καστανιάς ήταν ένας από τους μαχητές που με τη βοήθεια του Θεού, επέζησαν των βαλκανικών πολέμων και όπως διηγιόταν στα στερνά του, όταν αναπολούσε καμιά φορά τα νιάτα του και τις μάχες στις οποίες είχε λάβει μέρος, βρίσκεται στη ζωή από θαύμα, αφού τρεις φορές γλύτωσε από του «Χάρου τα δόντια». Την πρώτη φορά στην Ελασσόνα, όταν διασχίζοντας τον δρόμο της πόλης, που ο τουρκικός στρατός την είχε εγκαταλείψει, ένας Τούρκος (προφανώς ιμάμης) τον πυροβόλησε από το μιναρέ του τζαμιού στο οποίο βρισκόταν, αλλά η σφαίρα πέρασε δίπλα του χωρίς να τον αγγίξει. Τη δεύτερη φορά στο Μπιζάνι, όταν τούρκικη σφαίρα την ώρα της μάχης χτύπησε στο κοντάκι του όπλου που κρατούσε και εξοστρακίστηκε. Και την τρίτη φορά στο Κιλκίς, όταν βλήμα από βουλγάρικο όπλο χτύπησε και διέλυσε την πέτρα, που είχε πριν από λίγα δευτερόλεπτα τοποθετήσει για να προστατέψει το κεφάλι του, τη στιγμή που βρισκόταν σε θέση πρηνηδόν σε ακάλυπτο και γυμνό έδαφος, αναμένοντας τη διαταγή της επίθεσης με εφ’ όπλου λόγχη, κατά των Βουλγάρων.

Οι βαλκανικοί πόλεμοι του 1912-1913, που ήταν από τις μεγαλύτερες πολεμικές επιχειρήσεις της Ελλάδος, επιβεβαίωσαν για άλλη μια φορά, πως όταν οι Έλληνες είναι αδελφωμένοι, όταν δεν υπάρχει η δολερή και καταστροφική διχόνοια, όταν ο λαός, η πολιτειακή και πολιτική ηγεσία και στρατός ομονοούν, μπορούν -με τη βοήθεια και του Θεού- να πετύχουν θαυμαστά και μεγαλειώδη κατορθώματα. Όταν οι έλληνες είναι ενωμένοι μεγαλουργούν. Είναι ανίκητοι. Κι ας έχουμε πάντα στο μυαλό μας τα λόγια του εθνικού μας ποιητή, Διονυσίου Σολωμού:

«Πάντα η νίκη αν ενωθείτε

Πάντα εσάς θ’ ακολουθεί».


 

Ευάγγελος Ν. Καστανιάς

 

 



 

Η Φωνή της Πάρου χρησιμοποιεί cookies για βελτιστοποίηση της εμπειρίας του χρήστη. 
Με τη χρήση αυτού του ιστοτόπου, αποδέχεστε τη χρήση των cookies.