Μεγάλη έλλειψη προσωπικού στην Πάρο | «Χτυπούν» 18ώρα οικογενειακά…

Πάρος

Η Πάρος μπορεί εφέτος να ζει ίσως μεγαλύτερες στιγμές και από το 2019 στον τουρισμό, αλλά οι συνθήκες εργασίας για όλους όσοι εργάζονται πηγαίνουν από το κακό στο χειρότερο.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις από τον σύλλογο καφεστιατόρων Πάρου οι ελλείψεις που παρουσιάζονται στο προσωπικό ίσως είναι άνω του 30%! Κι αυτό όχι γιατί ο κλάδος της εστίασης προσπαθεί να κάνει οικονομία στο μισθολογικό κόστος, αλλά διότι δεν βρίσκουν προσωπικό. Όπως μας είπε στέλεχος του συλλόγου καφεστιατόρων Πάρου υπάρχουν καταστηματάρχες του κλάδου που κυριολεκτικά έχουν κατασκηνώνει μέσα στις επιχειρήσεις τους αφού είναι αναγκασμένοι να βρίσκονται εκεί επί 18 ώρες περίπου. Έτσι, κάποιοι εξ αυτών προτιμούν να εκμεταλλευτούν τις λίγες ώρες ξεκούρασης που τους απομένουν και να κοιμούνται μέσα στα μαγαζιά για να γλυτώσουν την ώρα μετακίνησής τους προς το σπίτι τους. Έτσι, για τη λειτουργία πολλών επιχειρήσεων στην Πάρο μπαίνει μπροστά ο πατροπαράδοτος τρόπος εργασίας των οικογενειακών επιχειρήσεων. Δηλαδή, όλη η οικογένεια στη δουλειά. Πολύ συχνά στο νησί μας θα δει κάποιος σε επιχειρήσεις να εργάζονται ακόμα και παιδιά των τελευταίων τάξεων του δημοτικού σχολείου ή των πρώτων τάξεων του γυμνασίου. Ο μπαμπάς γίνεται από λαντζέρης έως μπουφετζής, η μαμά από σερβιτόρα έως καθαρίστρια και η γιαγιά μένει στο βάθος της κουζίνας…

Όλα τα παραπάνω επιβεβαιώνονται με τον επισημότερο τρόπο από τα τελευταία στοιχεία του Πληροφοριακού Συστήματος «Εργάνη» για τον μήνα Ιούνιο, καθώς οι κερδισμένες - νέες θέσεις εργασίας που δημιουργήθηκαν φέτος είναι 19.113, όταν πέρσι το ίδιο χρονικό διάστημα (παρά του ότι είχαμε το λοκ ντάουν) είχαν δημιουργηθεί 73.502 νέες θέσεις για εποχιακή εργασία στον κλάδο του τουρισμού. Σημειώνουμε ότι οι προβλέψεις για τις νέες θέσεις εργασίας την τουριστική περίοδο ήταν ιδιαίτερα αισιόδοξες, παρά το καταγεγραμμένο πρόβλημα των ελλείψεων τουλάχιστον 50.000 θέσεων εργασίας στο ξεκίνημα της σεζόν. Ακόμα, οι προσλήψεις που έγιναν τον Ιούνιο ήταν εξαιρετικά περιορισμένες και αφορούσαν ουσιαστικά όχι μόνο νέες ηλικίες (15-29 ετών), αλά και προσωπικού χωρίς εμπειρία.

Το πρόβλημα στην Πάρο

Το νούμερο ένα πρόβλημα στην Πάρο για τη μη εύρεση προσωπικού  είναι η έλλειψη στέγης για τους εργαζόμενους.

Είναι γνωστό ότι στην Πάρο είναι λίγες οι θέσεις εργασίας που αφορούν τον ντόπιο πληθυσμό. Κι αυτό διότι οι περισσότεροι εργαζόμενοι στην Πάρο ενδιαφέρονται για δωδεκάμηνη εργασία και όχι εποχιακή. Επίσης, οι περισσότεροι εργαζόμενοι από την Πάρο στον τομέα του τουρισμού απασχολούνται σε οικογενειακές επιχειρήσεις.

Έτσι, στο νησί παλαιότερα είχαμε τους θερινούς μήνες «εισαγόμενο» προσωπικό απ’ άλλες περιοχές της χώρας. Το «εισαγόμενο» όμως προσωπικό για να έρθει πρέπει να έχει στέγαση, κάτι που στην σημερινή Πάρο φαντάζει σχεδόν αδύνατον. Στο ρεπορτάζ που κάναμε ακούσαμε για περιπτώσεις στέγασης που αγγίζουν τη φαντασία. Για την ώρα δεν έχουμε βέβαια στην Πάρο φαινόμενα τύπου Μυκόνου με κοντέινερ, «αλλά καλομελέτα και έρχεται» μας είπε επιχειρηματίας του νησιού. Παρά ταύτα, υπάρχουν περιπτώσεις που γιαπιά έχουν μεταβληθεί σε «ξενώνες» και πρώην αποθήκες των επιχειρήσεων που έχουν μετατραπεί σε διαμερίσματα.

Ένα άλλο πρόβλημα για τις τουριστικές επιχειρήσεις είναι ότι πλέον δεν μπορούν να «κρύψουν» τίποτα, λόγω των πολλαπλών ελέγχων που τους γίνεται, ειδικά το φετινό καλοκαίρι. Η οικονομική αστυνομία είναι σχεδόν κάθε εβδομάδα στις επιχειρήσεις τους, ενώ οι έλεγχοι για τα ωράρια του προσωπικού είναι πλέον κανόνας. Φυσικά, αυτό είναι πολύ καλό για όλους τους εργαζόμενους, αλλά αρκετές νησιωτικές επιχειρήσεις για δεκαετίες είχαν μάθει να δουλεύουν αλλιώς, ειδικά σε εστίαση και καταλύματα. Όπως λένε πολλοί επιχειρηματίες του τουρισμού «το ΣΔΟΕ» έχει γίνει συνέταιρος στα μαγαζιά μας».

Οι επιπτώσεις

Πώς αντιμετωπίζουν όμως το πρόβλημα οι επιχειρήσεις όχι μόνο στην Πάρο, αλλά σε όλους τους τουριστικούς προορισμούς; Όσο κι αν αποτελεί ζήτημα, η λύση είναι η υποβάθμιση υπηρεσιών... Δηλαδή, πολλοί επιχειρηματίες έχουν αφαιρέσει τις «μπελαλίδικες» παραγγελίες και έχουν βγάλει από το μενού χρονοβόρες κατασκευές εδεσμάτων.

Ακόμα, ένας άλλος τρόπος για να λειτουργήσουν οι επιχειρήσεις τους είναι να κλείνουν νωρίτερα τα βράδια, ακόμα κι αν έχουν προσωπικό, αφού οι έλεγχοι για τα ωράρια εργαζόμενων είναι συνεχείς.

Ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Αρχιμαγείρων Ελλάδος, Τάσος Ζησόπουλος, μιλώντας στο ethnos.gr για το θέμα είπε: «Έλειπαν στην αρχή της σεζόν από τη βαριά βιομηχανία του τουρισμού 40.000 με 50.000 εργαζόμενοι σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του υπουργείου Τουρισμού. Αυτές οι κενές θέσεις όχι μόνο δεν καλύφθηκαν, αλλά αρχίζουν και εγκαταλείπουν από την πίεση και τις καταστάσεις όσοι πήγαν να δουλέψουν φέτος. Αν εγκαταλείψουν και άλλοι, μπορεί να φτάσει αυτό το νούμερο και τις 60.000» ,προσθέτοντας ότι αυτό το φαινόμενο καταγράφεται σε νέους, κυρίως, μάγειρες και ζαχαροπλάστες και λιγότερο σε σερβιτόρους. 

Ο πρόεδρος του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Χαλκιδικής, Γεώργιος Γκιλής, είπε: «Έχουμε καλοκαίρι ακόμη μπροστά μας και όταν ένας εργαζόμενος δουλεύει παραπάνω ώρες το θέμα είναι αν θα μπορέσει να ανταπεξέλθει μέχρι το τέλος της σεζόν. Άνθρωποι είμαστε όλοι και έχουμε συγκεκριμένες δυνατότητες. Φοβάμαι ότι θα δημιουργηθούν και άλλα κενά από ανθρώπους που δεν θα μπορέσουν να ανταπεξέλθουν. Ολοένα και περισσότεροι επιχειρηματίες προσπαθούν με αλχημείες να βγάλουν τη σεζόν και να ανταποκριθούν στο αυξημένο τουριστικό κύμα, κλείνοντας όπως-όπως τις... τρύπες που έχουν δημιουργηθεί από την έλλειψη προσωπικού. Έβαλαν ποδιές και οι μαγαζάτορες και είτε δουλεύουν υπερωρίες, είτε επιστρατεύουν συγγενικά τους πρόσωπα, είτε ποντάρουν στο φιλότιμο του προσωπικού τους που το απασχολούν χρόνια και το νιώθουν σαν οικογένεια».

Ο ανταγωνισμός, τα ζητήματα

Μέσα στο πρόβλημα της έλλειψης προσωπικού έχουν προστεθεί όμως και άλλα ζητήματα.

Ένα από τα ζητήματα –που είναι ιδιαίτερα στη Νάουσα- είναι κι αυτό που έχει παρατηρηθεί σχεδόν από την έναρξη των μέτρων ασφαλείας με τον κορωνοϊό. Δηλαδή, καταστήματα εστίασης μετατρέπονται το βράδυ σε μπαρ με μουσική, ενώ μπαρ σερβίρουν φαγητό. Μαζί με αυτά τα ζητήματα υπάρχουν και προβλήματα «αρπαγής» προσωπικού μεταξύ επιχειρήσεων.

Ο πρόεδρος του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Κυκλάδων, Γιάννης Ρούσσος, είπε: «Είναι η πρώτη χρονιά που αντιμετωπίζουμε αυτό το πρόβλημα σε αυτό το μέγεθος και δεν είναι μόνο ελληνικό φαινόμενο αλλά πανευρωπαϊκό. Φαντάζει πολύ πιο δύσκολο απ’ ότι αρχικά είχε εμφανιστεί».

Είναι αναγκαίο να επανεξεταστούν κάποια πράγματα, όπως ξεκίνησαν δειλά-δειλά με τις εργασιακές συνθήκες πάντοτε με την εξασφάλιση των δικαιωμάτων των εργαζομένων. Πρέπει, όμως, να αντιληφθούμε όλοι μας ότι σε μια τουριστική περιοχή θα πρέπει να γίνεται συμφωνία μεταξύ εργαζομένων και εργοδοτών γιατί σε μια σεζόν που οι ρυθμοί είναι έντονοι και δουλεύουμε πέντε μήνες δεν μπορεί να λειτουργεί η αγορά με τους κανόνες που υπάρχουν. Πρέπει να υπάρχουν ιδιαίτερες ρυθμίσεις που να καλύπτουν εργαζόμενους και εργοδότες».

Για το φαινόμενο της μετακίνησης εργαζομένων από τη μια δουλειά στην άλλη ο πρόεδρος του επιμελητηρίου Κυκλάδων είπε: «Καταγράφεται μια πλειοδοσία όπου οι εργαζόμενοι επιλέγουν που είναι καλύτερες οι συνθήκες για αυτούς, με αποτέλεσμα την μια μέρα να έχει πρόβλημα η μία επιχείρηση και την άλλη μέρα να έχει κάποια άλλη».

Οι εργαζόμενοι

Οι εργαζόμενοι στην τουριστική βιομηχανία υποστηρίζουν από την πλευρά τους ποιο είναι το πρόβλημα και δεν υπάρχει διαθέσιμο προσωπικό.

Όπως υποστηρίζουν στο θέμα της υγείας και της ασφάλειας -κυρίως στα αυτόνομα εστιατόρια- οι επιχειρήσεις τους δεν έκαναν αρκετά για να διασφαλίσουν την υγεία τους. Ακόμα, έχουν επισημάνει ότι η αμοιβή τους δεν είναι ανάλογη για να ζήσουν. Πιστεύουν ότι η αμοιβή είναι πολύ μικρή για τις απαιτήσεις της εργασίας. Όταν ειδικά μιλάμε για εποχιακούς υπαλλήλους, τότε αυτό αποκτά μεγαλύτερη σημασία γιατί η μικρή προσαύξηση που παίρνουν λόγω εποχικότητας δεν είναι αρκετή για να ζήσουν αξιοπρεπώς.

Ένα άλλο ζήτημα που είναι υπαρκτό είναι η αλλαγή σταδιοδρομίας. Αυτό διότι κατά τη διάρκεια του λοκ ντάουν ο τουρισμός χτυπήθηκαν περισσότερο από κάθε άλλον τομέα και πολλοί εργαζόμενοι αναγκάστηκαν να αλλάξουν εργασία ή να επιστρέψουν στην εκπαίδευση ή ακόμα και να φύγουν στο εξωτερικό. Ορισμένοι από αυτούς διαπίστωσαν ότι η νέα τους εργασία είναι λιγότερο αγχωτική και προσφέρει καλύτερους μισθούς. Επίσης, πολλοί εργαζόμενοι έχουν υποστεί κακομεταχείριση από προϊσταμένους αλλά και από αγενείς πελάτες, ειδικά κατά τη διάρκεια της πανδημίας λόγω της έλλειψης επαρκών εσόδων. Η έλλειψη επαρκών εισπράξεων εξαγρίωνε τους επιχειρηματίες, αλλά και αποθράσυνε κάποιους πελάτες .

Τέλος, ένα ποσοστό εργαζομένων κατά τη διάρκεια του lock down απογοητεύτηκαν. Με την πρώτη ευκαιρία άνοιξαν τα φτερά τους προς άλλες χώρες που η εστίαση και ο τουρισμός παρέμεναν σε λειτουργία. Κατόπιν, βλέποντας τη διαφορά των συνθηκών και τις αμοιβές, δε θέλησαν να επιστρέψουν.

Μιλώντας οικονομικό podcast της εφημερίδας «Καθημερινή», The Money Pod, ο πρόεδρος του ΣΕΤΕ, Γιάννης Ρέτσος, είπε: «Οι επιπτώσεις της πανδημίας στις ζωές των εργαζομένων αλλά και η ανάκαμψη άλλων κλάδων της οικονομίας που προσελκύουν πλέον εργαζόμενους από τα τουριστικά επαγγέλματα βρίσκονται πίσω από την έλλειψη προσωπικού στον ελληνικό τουρισμό. Πέρυσι υπήρξαν κενές θέσεις μόνο στα ξενοδοχεία. Το ύψος των μισθών είναι το τελευταίο των προβλημάτων, καθώς καθορίζεται από την προσφορά και τη ζήτηση. Θα είναι κουτός ένας επιχειρηματίας στον τουρισμό να μη βρίσκει κόσμο και την ίδια ώρα να μην αυξάνει τον μισθό. Μεγαλύτερο πρόβλημα είναι η εποχικότητα του κλάδου, η οποία σε ορισμένες περιπτώσεις οδηγεί σε εξαντλητικές εργασιακές συνθήκες».

Η Φωνή της Πάρου χρησιμοποιεί cookies για βελτιστοποίηση της εμπειρίας του χρήστη. 
Με τη χρήση αυτού του ιστοτόπου, αποδέχεστε τη χρήση των cookies.